|
Ngy 8 thng 3 n?m 1857, cc cng nhn ngnh d?t ch?ng l?i nh?ng ?i?u ki?n lm vi?c kh kh?n v t?i tn c?a h? t?i Thnh ph? New York: 12 gi? lm vi?c m?t ngy. Hai n?m sau, c?ng trong thng 3, cc n? cng nhn M? trong hng d?t thnh l?p cng ?on (syndicat) ??u tin ? ???c b?o v? v ginh ???c m?t s? quy?n l?i.
 50 n?m sau, ngy 8 thng 3 n?m 1908, 15.000 ph? n? di?u hnh trn cc ???ng ph? New York ?? ?i ???c gi?m gi? lm vi?c, l??ng cao h?n v h?y b? vi?c b?t tr? con lm vi?c. Kh?u hi?u c?a h? l “Bnh m v Hoa h?ng” (Bread and Roses). Bnh m t??ng tr?ng cho b?o ??m kinh t? gia ?nh, hoa h?ng t??ng tr?ng cho ??i s?ng t?t ??p h?n. Sau ?, ??ng X h?i M? tuyn b? Ngy Qu?c t? Ph? n? l ngy 28 thng 2 n?m 1909.Trong H?i ngh? ph? n? do Qu?c t? th? II (Qu?c t? X h?i ch? ngh?a) t? ch?c ngy 8 thng 3 n?m 1910, 100 ??i bi?u ph? n? thu?c 17 n??c ?i quy?n b?u c? cho ph? n?. Ch? t?ch l Clara Zetkin, ph? n? ??c, ? ?? ngh? ch?n m?t ngy qu?c t? ph? n? ?? nh? ?n nh?ng ph? n? ? ??u tranh trn ton th? gi?i. H?i ngh? ? ch?n ngy 8 thng 3 lm Ngy Qu?c t? Ph? n?. Ngy ? n?m 1911 ? ???c h?n m?t tri?u ng??i tham gia trong cc n??c o, ?an M?ch, ??c v Th?y S?.
Ngy 25 thng 3 n?m 1911, 145 n? cng nhn, ph?n l?n l di dn ng??i i Nh? Lan v ng??i Do Thi c?a hng Triangle Shirtwaist Company t?i Thnh ph? New York ? ch?t trong m?t v? chy trong x??ng d?t. H? khng c ng thot ra ngoi ???c: c?a x??ng ? ???c kha ch?t ?? cng nhn khng ???c ra ngoi tr??c khi h?t gi? lm vi?c (?i?u ny ? thc ??y vi?c s?a ??i lu?t l? lao ??ng). C kho?ng 80.000 ng??i di?n hnh trong cc ???ng ph? ? ??a ?m tang l?n c?a 145 n?n nhn ch?t chy.
N?m 1912, 14.000 cng nhn hng d?t ?nh cng v la L?n “Better to starve fighting than starve working” (Ch?t ?i v chi?n ??u h?n l ch?t ?i v lm vi?c). N? cng nhn ngh? vi?c 3 thng.
 N?m 1912, nh th? M? James Oppenheim (1882-1932) vi?t bi th? Bread and Roses sau l?n di?n hnh 14.000 ?nh cng t?i Lawrence, Massachusetts. S? can ??m c?a h? ? lm c?m h?ng bi Bread and Roses, th??ng ?i ht trong ngy Qu?c t? Ph? n?.Ngy 8 thng 3 n?m 1914: Ph? n? ??c ?i quy?n b?u c? nh?ng ??n ngy 12 thng 10 n?m 1918 m?i ???c ch?p thu?n.
Ngy 23 thng 2 n?m 1917 theo l?ch Nga, nh?m ngy 8 thng 3 d??ng l?ch, cc n? cng nhn Nga ? ra ???ng bi?u tnh ?nh cng, ?i bnh m v ?i tr? ch?ng con h? tr? v? t? chi?n tr?n. Cu?c ?nh cng ny ? khi?n Sa hong Nicolas II ph?i thoi v? v gp ph?n r?t l?n vo cu?c Cch m?ng thng M??i ? Nga.
Ngy 21 thng 4 n?m 1944, Qu?c h?i Php ch?p nh?n quy?n b?u c? cho ph? n? Php. Ph? n? Php ? ?i b?u h?i ??ng thnh ph? l?n ??u tin vo ngy 20 thng 4 n?m 1945. Trong lc ? ?n ng Php ? ???c ?i b?u t? n?m 1848, t?c l t? m?t th? k? tr??c 8 thng 3 n?m 1948, t?i n??c Php, 100.000 ph? n? ? t? ch?c m?t cu?c di?u hnh t?i Paris, t? Place de la Rpublique ??n t??ng Jeanne d?Arc.
 T? n?m 1950 t?i Vi?t Nam, vo ngy mng 6 thng hai m l?ch m?i n?m ??u c t? ch?c ngy l? Hai B Tr?ng ? Si Gn, v sau ? ? dng ngy l? ny lm ngy Ph? n?. M?i n?m ??u ch?n m?t n? sinh tr??ng Tr?ng V??ng v m?t n? sinh tr??ng Gia Long ?ng vai Hai B Tr?ng ng?i trn bnh voi trong d?p c? hnh l?.N?m 1971, Th?y S? ch?p nh?n quy?n b?u c? cho ph? n?.
8 thng 3 n?m 1975, b?t ??u ch v t? ch?c ngy Qu?c t? Ph? n?.
N?m 1977, ngh?a l hai n?m sau ngy Qu?c t? Ph? n?, Lin Hi?p Qu?c quy?t ??nh m?i cc n??c dnh m?t ngy ?? ni ln quy?n l?i c?a ng??i ph? n? v ha bnh th? gi?i. V ngy 8 thng 3 ???c ch?n ?? tr? thnh ngy l? chung cho nhi?u qu?c gia trn th? gi?i.
|
